Drour tibiac 2

I vi fai ades calchi esempli duprant un fals amic, o s'i vulin tabaia ben par drour, forsit i podin encia disi «fals cion».

I catri treifs dal an a son: prinstat, estat, prinviar, unviar. Tal prinstat (mars, avril, maic) i vin il nustri «prin estat» prin dal estat stes (zuin, zulei, ost), do che tal prinviar (setembar, otubar, novembar) i vin il nustri «prin unviar» prin dal unviar stes (nolic, zenar, fevrar). E cio chi il fals cion: il nustri «prinviar» a nol a nuia a se fa cu la primavera dal veciu cuntinent.

Esemplis: Tal prinviar i diloucs a gambiin culour e a colin. 'Le il prinviar e i zours a si son scurtatt. Sta jodi mo, ch'il prinstat 'le rivat e il gazun 'le ben vert. Si ch'a si lu sint il prinviar, ch'al e rivat il moment di zi a milutt.

A rehuart dai puntt cardinai, ca di nuatris a son: ↑bandaval, →bandazour, ↓bandamont, ←bandanot. Cussi, il punt cardinal in upusissiun al bandaval al e il bandamont, e chel in upusissiun al bandazour al e il bandanot. Esemplis: Il sureli 'le zut bandanot. Gno fradi 'le zut a sta tal bandaval. Muntreal a je bandamont d'uchi.

Il vindaval al e un vint fart dal bandaval, do che chel dal bandanot al e il vindanot. Ta chistis ciaris, par via da la nustra geugrafia, il vindazour e il vindamont a suflin di rar.

Cunseis di prununsia: bàtu, chilumètru, cutubà, gàzun, santruvìl, mètru di Muntreàl, Chebèc, Canadà.

Ades i vi fai un esempli duprant il verp zigana, ch'al e un verp spes duprat ta li tabaiadis d'ogni zour. S'un chistul al voul marca un erour la di calchidun cun vous gherba, i disin ch'al zigana chel atri. Esempli: La mari a stet ziganat i frutt parse ch'a vevin fat un mismas t'a ciamara. — Publicat tal sedis di maic dal scour sent e vinciaseis.

Aucun commentaire:

Publier un commentaire